Werktijdverkorting en de loondoorbetalingsverplichting: hoe zit het?

17-03-2020

Bedrijven vragen massaal werktijdverkorting (WTV) aan voor hun personeel, wegens de situatie die door het Coronavirus is ontstaan. De communicatie van de Rijksoverheid, en ook van het UWV, over de WTV-regeling, is dat de werkgevers het loon volledig doorbetalen en ter – gedeeltelijke – compensatie een WW-uitkering ontvangen voor de uren dat met ontheffing niet gewerkt wordt. Op de site van het UWV staat hierover het volgende, gericht aan werkgevers:

‘UWV betaalt de tijdelijke WW-uitkering aan u. U betaalt in de meeste gevallen het volledige loon uit aan uw werknemers. In uw cao of arbeidsovereenkomst staat wat voor uw situatie geldt. Werknemers die een tijdelijke WW-uitkering krijgen, moeten belangrijke wijzigingen in hun situatie altijd doorgeven aan UWV, zoals ziekte, vakantie en andere inkomsten.’

In de afgelopen uren/dagen zijn veel publicaties uitgebracht over een over het hoofd geziene mogelijkheid in de Wet- en Regelgeving, die tot een andere uitwerking leidt. Het betreft de ‘Regeling Onwerkbaar Weer’ die per 1 januari 2020 is aangepast. In die regeling wordt meer geregeld dan alleen de situatie rondom onwerkbaar weer. Ook andere, buitengewone, niet natuurlijke omstandigheden komen in die regeling aan bod. De Regeling Onwerkbaar Weer is een toepassing van de in artikel 7:628 BW opgenomen bevoegdheid van de minister van SZW om te bepalen dat de werkgeversverplichting om het loon te betalen aan de werknemer die zijn werk niet heeft kunnen doen door een oorzaak die in redelijkheid voor rekening van de werkgever behoort te komen, geheel of gedeeltelijk niet geldt indien dat het gevolg is van bij die regeling te bepalen buitengewone omstandigheden en aan bij die regeling te bepalen voorwaarden wordt voldaan.

Hoe de Regeling Onwerkbaar Weer werkt, kun je hier lezen: https://zoek.officielebekendmakingen.nl/stcrt-2019-70095.html

In artikel 5 van die regeling lezen we het volgende:

‘De werkgever is vrijgesteld van de loondoorbetalingsplicht indien het niet verrichten van de overeengekomen arbeid het gevolg is van andere buitengewone omstandigheden dan buitengewone natuurlijke omstandigheden, voor zover ten gevolge daarvan een ontheffing is verleend als bedoeld in artikel 8, 3e lid, van het Buitengewoon Besluit Arbeidsverhoudingen 1945.’

Kort gezegd betekent dat dat de loondoorbetalingsverplichting van de werkgever vervalt indien toestemming tot werktijdverkorting wordt verkregen. Dat betekent dat bij toewijzing van het verzoek tot werktijdverkorting geen loon door de werkgever hoeft te worden doorbetaald (!) en werknemers volledig terugvallen op de WW-uitkering voor dat deel dat hun werktijd is verkort. Geen uitzondering wordt gemaakt voor werknemers die onvoldoende WW-rechten hebben opgebouwd. Werknemers met hoge salarissen hebben ook geen aanspraak op compensatie voor het (voor hun grote) verschil in inkomen tussen hun loon en de hoogte van de WW-uitkering.

Toepassing van deze regeling op de huidige situatie, schetst een heel ander beeld dan waar de Rijksoverheid en het UWV vanuit gaan bij de toepassing van de regeling WTV in de Coronasituatie. Dit brengt rechtsonzekerheid en die onzekerheid kan nadelige consequenties hebben voor de rechtspositie van werknemers. Als de werkgever het inkomen niet aanvult tot aan het salarisniveau, valt de werknemer terug op de uitkering, die in de eerste twee maanden nog 75% van het (dag)loon betreft en daarna 70%. Ook werknemers die pas kort in dienst zijn en weinig WW-rechten hebben opgebouwd komen snel in de problemen.

Dit roept de vraag op of toepassing van de voor werkgevers gunstigere regeling, verenigbaar is met de verplichting te handelen als goed werkgever. Ook werknemers hebben immers hun informatie uit algemene bronnen zoals de Rijksoverheid en het UWV en verkeren in de veronderstelling dat zij gewoon hun loon blijven ontvangen.

De meeste werkgevers passen de regeling WTV toe op de manier zoals de Rijksoverheid en het UWV in hun voorlichting communiceren: loon doorbetalen en de WW-uitkering ter compensatie ontvangen. Strikt genomen zijn werkgevers daartoe juridisch echter niet verplicht, op basis van de Wet- en Regelgeving die er nu is. Niet elke werkgever zal voldoende spek op de ribben hebben om het volledige loon door te blijven betalen. Voor hen lijkt de Regeling Onwerkbaar Weer een uitweg te zijn.

De vraag die nu openstaat is hoe werkgevers hiermee omgaan en of de minister hier een stokje voor gaat steken. Inmiddels zijn hierover vragen aan minister Koolmees (SZW) gesteld. Het is onze verwachting dat de minister daar eerdaags in ieder geval een nader bericht over zal publiceren. We volgen dat op de voet en zullen dat direct delen als het bericht er is.

Deeltijd WW

Ten slotte en ter informatie: de regeling van de deeltijd WW staat nog altijd niet open voor de huidige Coronacrisis. Het is aan de minister om die regeling open te stellen, zoals in het verleden ook is gebeurd tijdens de financiële crisis. De regeling WTV doet wellicht in grote trekken denken aan de deeltijd WW, maar is niet hetzelfde. Het is afwachten of de minister die nadere maatregelen zal treffen.

Mocht u meer vragen hebben over het voorgaande of de regeling WTV in zijn algemeenheid neem dan contact met ons op. Dat kan via info@kapernooijen.nl. De specialisten van Kaper Nooijen Advocaten helpen u graag.